Helsinki, 30 gusht 2019 –
Unë jam duke vizituar Finlanden këtë javë për të ndarë një mesazh të thjeshtë me ministrat e jashtëm të Bashkimit Evropian, krerët e komisionit dhe homologët nga Ballkani Perëndimor.
Me të arritur në Helsinki thash se kjo nuk është vetëm një ditë e bukur, kjo është, sipas mendimit tim, një ditë e rëndësishme. Është një ditë shumë, shumë e mirë për Kosovën, pasi që unë si përfaqësues i Republikës po marr pjesë i barabartë me të gjithë përfaqësuesit e shteteve tjera të rajonit.
Rëndësia tjetër e këtij samiti ishte se shënonte njëkohësisht fillimin e presidencës finlandeze të BE-së.
Aktiviteti nisi me një pritje të mikpritësit dhe komisionerëve për punët e jashtme dhe zgjerimin ku merrnin pjesë krerët e diplomacisë së këtyre vendeve, gjë që ishte një mundësi e mirë për një shkëmbim joformal mendimesh mes neshë.
Në hyrje ku po mbahej Samiti i Gymnich, u prononcova për media.
“Shumë përshendetje nga Kosova e bukur. Kosova është shteti më i ri në Evropë dhe ne jemi shumë të lumtur që jemi këtu në Finlandën e bukur. Një vend që do të thotë shumë për Kosovën sepse ne e kemi shpallur pavarësinë tonë sipas deklaratës së Ahtisaarit. Dhe kjo deklaratë është në fakt kushtetuta jonë e krijuar”
Unë po përfaqësoj Republikën e Kosovës me ftesë nga krerët më të lartë të Komisionit, në cilësinë e shefit të diplomacisë kosovare.
Kosova merr pjesë e barabartë me të gjitha shtetet e tjera të rajonit. Si ministër i Jashtëm do të mbajë një fjalim ku do të trajtojë vizionin e Kosovës për bashkëpunim rajonal, pengesat e Serbisë në dialog dhe shkëmbimet ekonomike në rajon dhe thirrjen e Kosovës për t’i dhënë fund izolimit ndërkombëtar përmes liberalizimit të vizave, etj.
Sot gjatë ditës takimi vijon me një forum të përbashkët me dyer të mbyllura të krerëve të diplomacisë së Ballkanit Perëndimor me 28 homologët e tyre të Bashkimit, me takime dypalëshe, komunikim me mediat e shumta të të gjithë kontinentit etj.
Aktiviteti në fjalë përkon me dorëzimin e drejtuesve të institucioneve kryesore të Bashkimit Evropian te lideri i ri dhe fillimin e presidencës finlandeze.
As Samiti i Gymnich në Helsinki nuk kaloi pa përplasje mes meje dhe ministrit serb Daçiq.
Gjatë paraqitjes sime dhe atij serb, Ivica Daçiq, gjatë punimeve të sesionit të diskutimeve dhe debatit në Forumin informal të 28 ministrave të jashtëm të BE-së, dhe atyre të Ballkanit, u zhvillua debat i ashpër.
U dasht të reagoja ndaj përpjekjeve djallëzore të shefit të diplomacisë serbe për të paraqitur një rol konstruktiv të Serbisë në rajon dhe për të demonizuar Kosovën në një forum kaq prestigjioz.
“Ju tregoni përralla të tjera në Beograd dhe të tjera këtu “, I thash, Daçiqit.
“Nuk jeni engjëll si doni të dukeni me fjalët e bukura para kolegëve të Evropës. A ju duket evropiane dhunimi i autobusëve, i qytetarëve, i bizneseve tona në pikat kufitare, apo në territorin e Serbisë? Skandalet që ju keni bërë nëpër Afrikë janë të njohura tashmë për të gjithë “
Ndërkohë në fillim të fjalës sime falënderova Komisioneren për punë të jashtme Mogherini për ftesën që i bëri Kosovës të merrte pjesë si e barabartë në një forum kaq të rëndësishëm diplomatik.
Duke Vlerësuar ndjenjën e përkatësisë euroatlantike të Kosovës, i bëra thirrje Bashkimit Evropian që të përmbyllte misionin e vet ndaj Kosovës, duke e ndihmuar në përkryerjen e shtetësisë, mision që nisi me çlirimin e Kosovës nga gjenocidi, dhe vijoi me ndihmën e dhënë në krijimin dhe mbështetjen e institucioneve të reja kosovare.
Më tej shtova se Kosova dhe populli i saj janë më të izoluarit e kontinentit Evropian, dhe shtova se kjo gjendje s’duhet të vazhdojë.
“Ne kemi përfunduar detyrimet tona sipas kontratës: ju lutem, kosovarët duhet të lëvizin të lirë, ne e meritojmë Evropën, sepse jemi evropianë!”
Duke ju referuar dialogut me Serbinë dhe pretendimeve serbe, thash me vendosmëri se Plani Ahtisaari ishte maksimumi i lëshimeve që Kosova i ka bërë Serbisë në të gjithë planet.
I përkujtova këtij forumi të rëndësishëm se statusi që ka Kosova sot ka legjitimitet të plotë ndërkombëtar, madje është pranuar edhe prej shteteve që e kundërshtojnë pavarësinë sot.
Në vëmendje të pranishmëve solla një deklaratë të miratuar në Londër në 31 janar 2006, të ministrave të jashtëm të vendeve të Grupit të Kontaktit, BE-së, ku përveç 3 parimeve të njohura, i bëhej thirrje Beogradit të mbajë parasysh se statusi i Kosovës duhet të ketë pëlqimin e popullit të saj.
“Demarkacioni mes Dy shteteve që nënkupton njohje reciproke, është i domosdoshëm, pa rregullime territoriale. Kosova është gati për dialog pa kushte… në baza barazie, por ne po bllokohemi ekonomikisht dhe diplomatikisht nga Serbia dhe Bosnjë-Hercegovina në rajon dhe kudo”
Duke Denoncuar në këtë forum të rëndësishëm evropian, fushatat diplomatike të Serbisë kundër Kosovës, ku po përdoren para të paligjshme, thash se vendosja e taksës 100% ishte reagimi legjitim i frustrimit ndaj kësaj situate të papranueshme.
Gjatë qëndrimit në këtë forum, realizova takime të shkurtra dhe të frytshme me homologët e mijë dhe të shteteve kryesore evropiane, dhe ata të rajonit.
